flat-file-cms-grav

Flat-File CMS Grav – oké voor kleine sites? Het onderzoek

07 februari 2019 Development

Soms heeft een klant gewoon een site zonder poespas nodig. Eentje die snel en beheerbaar is. Wat is dan de beste oplossing voor developers? Geen SSG (te klantonvriendelijk), geen CMS (te zwaar), maar een lichtgewicht oplossing er tussenin: een Flat-File CMS. Welk Flat-File CMS daarvoor het beste werkt, onderzoeken we graag. Onderzoeksobject: Grav.

Als ontwikkelaar wil je de beste oplossing voor je klant, en voor jezelf. Een oplossing die het meest efficiënt werkt, die het minst tijd- (en daarmee kosten)intensief is, die de klant het best bedient, en waarmee hij nog jaren (zo autonoom mogelijk) vooruit kan. Een site die je bij livegang overhandigt, als het meest optimale product dat het had kunnen zijn. Binnen jouw kunde en binnen de technische mogelijkheden van vandaag.

Nu ontwikkelen die technische mogelijkheden zich snel. En ontwikkelen de wensen van je klanten zich bijna nog sneller. Ze worden vooral diverser, allebei. Meer wensen, meer mogelijkheden. Dus lijkt het steeds lastiger kiezen welke oplossing de meest ideale is voor elke klant.

Zo heb je klanten die grote, uitgebreide online platformen willen bouwen, met allerlei functionaliteiten als webinars, fora, chats, shops en events. Maar er zijn ook nog altijd klanten die al die poespas juist niet nodig hebben:

  • Klanten die niets meer willen dan een goede online representatie van hun offline bedrijf. Statische gegevens, mooie beelden, klaar.

  • Klanten die alleen een landingspage nodig hebben, voor een event, popup shop of webinar bijvoorbeeld.

  • Klanten die anderszins niet meer dan een microsite nodig hebben.

Wat zij nodig hebben is een snelle site met een basic design, basic functionaliteiten en gemakkelijk beheerbare content in een lichtgewicht systeem. Maar hoe krijg je die combinatie voor elkaar?

CMS? Static Site Generator? Of iets anders?

Je kan het voor elkaar krijgen met een Content Management Systeem (CMS). Natuurlijk. Maar een CMS is vaak onnodig zwaar en uitgebreid voor kleine sites, en daarmee trager dan nodig. Een CMS is krachtig, maar vergt veel onderhoud voor beveiligingsupdates. Bovendien heeft het vaak een fikse leercurve voor gebruikers.

Te langzaam en te onderhoudsintensief dus.

En een Static Site Generator (SSG) dan? Een mooi systeem voor kleine sites, dat mijn collega Danny al eerder tipte als één van de belangrijkste developer trends in 2019. Hiermee kun je een volledige website genereren met behulp van onder andere teksten, opmaak en afbeeldingen. Voordeel: het resultaat is erg snel en veilig, omdat er geen beheergedeelte en complete database achter zit, zoals bij een CMS. Nadeel: klanten kunnen geen wijzigingen aanbrengen.

Komt al in de richting, maar is het dus nog niet helemaal qua klantbeheer.

Een systeem dat hier tussenin zit zou de ideale oplossing kunnen zijn. Eentje dat de klantvriendelijkheid van een CMS heeft en de snelheid en simpliciteit van een SSG. Een tussenoplossing, met het beste van beide wereld. Bestaat die?

Jawel. Met een Flat-File CMS, zoals Grav.

Het Flat-File CMS onderzoek – Grav

Sites ontwikkelen in een Flat-File CMS is een aanpak die steeds populairder wordt voor kleine tot medium online projecten. Deze oplossing heeft namelijk echt beide voordelen van de CMS en SSG wereld: het is snel én beheerbaar.

Maar welk Flat-File CMS werkt dan het best? – Het eerste onderzoeksobject: Grav.

Grav is waarschijnlijk het meest bekende en meest gebruikte Flat-File CMS. Eerder prezen we het systeem al om z’n simpliciteit, lichtgewicht systeem, snelheid en customizability dankzij een aardige keuze aan verschillende themes, skeletons en plugins.

We werkten er om die redenen al eerder mee bij Exitable. Maar voor dit onderzoek ging ik extra kritisch te werk. Werkt dit echt het best voor microsites, landingpages en single page websites? Of zijn we te snel te enthousiast geweest? Wat werkt er goed aan? Wat kan er beter? Tegen welke uitdagingen lopen we aan? En uiteindelijk de vraag:

Is dit de ideale oplossing voor kleine websites, dat de voordelen biedt van een beheerbare CMS website in combinatie met de voordelen van een Static Site Generator?

De beoordeling

Om daar antwoord op te krijgen, heb ik Grav als Flat-File CMS beoordeeld op:

  • Is het gebruiksvriendelijk genoeg voor klanten? Dus niet alleen geschikt voor techneuten.

  • Kunnen wij naast websites met verschillende pagina’s ook websites opleveren die uit één pagina bestaan, met verschillende, aanpasbare design elementen?

  • Is het mogelijk om inhoud zoals menu’s te beheren?

  • Is het mogelijk om contactformulieren op te zetten die e-mails versturen zonder gebruik te maken van externe diensten?

  • Is het snel en efficiënt te ontwikkelen voor Exitable?

Belangrijke vragen, die vooral inzicht geven in het gemak waarmee je Grav inricht en ontwikkelt en of het resultaat past bij de vooraf gestelde wensen van de klant.

De toepassing

Om die vragen te kunnen beantwoorden gebruiken we Grav waar het voor gemaakt is: het ontwikkelen van een simpele single page website. Voor een klant die graag als offline bedrijf online aanwezig is, zonder poespas:

sunnydais-home

Belangrijk zijn vooral algemene bedrijfsgegevens en als enige extra functionaliteit een reserveringsmodule, waarin tijdstip, tijdsduur en details van een afspraak geselecteerd kunnen worden.

sunnydais-reserveren

Belangrijkste voorwaarden: snel, overzichtelijk en begrijpelijk voor de gebruiker. Verder zal de content redelijk constant en statisch blijven, dus contentbeheer moet vooral simpel zijn voor de klant.

De conclusie (en uitdagingen)

Met een Flat-File CMS is het inderdaad mogelijk om een mooie en snelle website op te zetten voor klanten. Zonder uitgebreid Content Management System, met de voordelen van een Static Site Generator. Grav is er zo één. Het is snel, en je kunt gebruik maken van basic functionaliteiten zoals contactformulieren. Bovendien is het voor klanten mogelijk om pagina’s te beheren.

Algemene conclusie na het onderzoek is echter:

Dat Grav als Flat-File CMS snel, simpel en beheerbaar werkt, klopt. Maar werkt het ideaal – voor single page websites met bepaalde klantwensen, zoals in dit geval? Nee.

Uitdagingen

We zijn namelijk op een aantal uitdagingen gestuit:

  1. Contentbeheer is niet intuïtief – Een website die bestaat uit één pagina met mooie design elementen, zoals ons onderzoeksobject, is meteen zeer complex om te beheren door een klant. Grav gebruikt in dit geval namelijk sub pagina’s die ingelezen worden. Dit werkt in het beheersysteem niet intuïtief voor klanten. Voornamelijk voor het toevoegen of verwijderen van elementen op de pagina en het aanpassen van de volgorde, hebben wij nog geen gebruikersvriendelijke manier gevonden in Grav.

  2. Aanpassingen zijn veel werk – Contactformulieren waar velden in veranderen aan de hand van gemaakte keuzes worden standaard niet ondersteund. Een reserveringsformulier met verschillende tijden per dag vergt vergt een goede dosis aan JavaScript creativiteit om werkend te krijgen.

  3. Extra velden toevoegen is lastig – Standaard heb je de velden ‘Titel’ en ‘Tekst’ beschikbaar voor pagina’s waar je ook downloads en afbeelding aan kan toevoegen. Het beheerbaar maken voor klanten kost de nodige code, en je moet goed nadenken om het op een gebruikersvriendelijke manier toe te voegen.

  4. Design elementen verminderen de beheerbaarheid – Als je iets complexere formulieren wilt opzetten, moet je als ontwikkelaar creatief zijn. Het opzetten van een single page website met mooie design elementen maakt de beheerbaarheid minder gebruiksvriendelijk voor klanten.

Best een aantal hiccups, die het proces er niet gemakkelijker op hebben gemaakt. Met vlagen door uitdagingen voor ons als developers – en na oplevering met uitdaging voor de klant, door bemoeilijkte beheerbaarheid.  

Beoordeling

Antwoorden op de initiële beoordelingsvragen zijn daarom:

  • Is het gebruiksvriendelijk genoeg voor klanten? Dus niet alleen geschikt voor techneuten. – Niet genoeg voor single page websites. (Voor websites met meerdere pagina's werkt het erg goed.)

  • Kunnen wij naast websites met verschillende pagina’s ook websites opleveren die uit één pagina bestaan, met verschillende, aanpasbare design elementen? – Het kan, maar kan veel werk kosten, afhankelijk van de wensen van de klant.

  • Is het mogelijk om inhoud zoals menu’s te beheren? – Ja, maar niet erg intuïtief voor klant bij een single page website. Op een site met losse pagina’s werkt het prima voor klanten.

  • Is het mogelijk om contactformulieren op te zetten die e-mails versturen zonder gebruik te maken van externe diensten? – Ja, maar met veel creativiteit in de ontwikkeling, als je velden gebruikt die veranderen aan de hand van wat bezoekers invullen (zoals in onze case). Is dit niet het geval, dan is een formulier snel opgezet.

  • Is het snel en efficiënt te ontwikkelen voor Exitable? – Heeft meer tijd gekost dan verwacht.

Eindoordeel

Voor een eenvoudige website die bestaat uit meerdere pagina’s kan Grav een goed alternatief zijn. Maar met de eisen die nu vaak gesteld worden qua opmaak en functionaliteiten in single page websites merk je de limieten van Grav. Misschien dat hier in de toekomst nog stappen in gezet zullen worden.

Grav kan dus zeker een mooie vervanging zijn voor een groot uitgebreid Content Management System voor kleine websites, maar wees bewust van de beperkingen.

Altijd actueel in 2020 met de inhaakkalender

Kerst en pasen kent iedereen. Maar er zijn nog zoveel leuke andere momenten die jij goed kunt inzetten voor je bedrijfscommunicatie. Zo zorg je ervoor dat jij het hele jaar lekker actueel bent. Hartstikke spontaan, maar wel makkelijk in te plannen.

Download nu de 2020 inhaakkalender